Phân Biệt Cốt Lõi
Cả hai đều là cam kết mua/bán trong tương lai, nhưng môi trường giao dịch khác nhau hoàn toàn.
- Sàn tập trung (Exchange)
- Được tiêu chuẩn hóa
- Thanh toán hàng ngày
- Rủi ro đối tác = 0
- Phi tập trung (OTC)
- Tùy chỉnh linh hoạt
- Thanh toán cuối kỳ
- Có rủi ro đối tác
Vị Thế Giao Dịch
Bạn tham gia thị trường với tư cách là người Mua hay người Bán?
Vị Thế Mua (Long)
Cam kết MUA tài sản.
Lãi khi giá TĂNG
Vị Thế Bán (Short)
Cam kết BÁN tài sản.
Lãi khi giá GIẢM
Lợi nhuận là một trò chơi có tổng bằng không (Zero-sum game).
Cơ Chế Vận Hành
Trung Tâm Thanh Toán Bù Trừ (Clearinghouse)
Marking to Market (Hàng Ngày)
Lãi/lỗ được tính toán và cộng/trừ vào tài khoản ký quỹ mỗi ngày. Nếu số dư < Ký quỹ duy trì → Nhận lệnh Call Margin.
Chiến Lược Chính
Đầu Cơ (Speculation)
Sử dụng đòn bẩy để kiếm lợi nhuận từ biến động giá.
Chấp nhận rủi ro cao để đổi lấy lợi nhuận cao.
Phòng Ngừa (Hedging)
Sử dụng hợp đồng để khóa giá mua/bán, bảo vệ lợi nhuận kinh doanh.
- Short Hedge: Để bảo vệ giá bán.
- Long Hedge: Để bảo vệ giá mua.
Định Giá Tương Lai
Giá tương lai không phải là sự đoán mò, nó dựa trên nguyên tắc Không kinh doanh chênh lệch giá (No-Arbitrage).
Ý nghĩa: Bạn không thể kiếm lời miễn phí bằng cách mua giao ngay và bán tương lai (hoặc ngược lại) vì thị trường sẽ điều chỉnh giá về mức cân bằng này.
Giá & Kỳ Vọng
Mối quan hệ giữa Giá Tương Lai (\(F_0\)) và Giá Giao Ngay Dự Kiến (\(E(S_T)\)).
Nếu tài sản có rủi ro hệ thống dương, giá tương lai thường thấp hơn giá kỳ vọng: \(F_0 < E(S_T)\).
Lý do: Người đầu cơ (phe mua) cần một phần bù rủi ro để tham gia thị trường.