Các bạn nhỏ ơi, khi đi chợ cùng mẹ, có bao giờ các bạn thấy mẹ mua một túi hoa quả mà cái cân không chỉ đúng số 1kg, hay 2kg không? Nó có thể nặng hơn 1kg một chút nhưng lại chưa tới 2kg.
Lúc này, bạn số thập phân sẽ xuất hiện như một siêu anh hùng để giúp cô bán hàng ghi lại cân nặng đó một cách chính xác!
Thay vì nói "túi cam này nặng hơn 1kg một tẹo", chúng ta có thể nói:
"Túi cam này nặng 1,5 kg"
Hôm nay, chúng ta sẽ học cách biến những số đo có 2 đơn vị (ví dụ: 1kg 500g) thành một số thập phân gọn gàng (1,5kg).
Để "biến hình" các số đo, chúng ta cần thuộc lòng "Bảng Xếp Hạng" và ghi nhớ "Thần chú 10" nhé!
| tấn | tạ | yến | kg | hg | dag | g |
Hai đơn vị đứng liền nhau thì hơn hoặc kém nhau 10 lần.
Bí mật: Để viết số đo dưới dạng số thập phân, chúng ta hầu như luôn dùng phép CHIA (đổi từ bé sang lớn).
Viết $$2\text{kg } 500\text{g}$$ dưới dạng số thập phân có đơn vị là ki-lô-gam (kg).
Viết $$5\text{tấn } 75\text{kg}$$ dưới dạng số thập phân có đơn vị là tấn.
Hay mắc phải: Viết $$5\text{tấn } 75\text{kg} = 5,75\text{tấn}$$.
Sự thật là: Từ kg đổi sang tấn phải nhảy qua yến, tạ, tức là 3 bước, phải chia cho 1000. Phải có số 0 "giữ chỗ" cho hàng tạ đó!
✅ Sửa lại cho đúng: $$5\text{tấn } 75\text{kg} = 5\frac{75}{1000}\text{tấn} = 5,075\text{tấn}$$.
Hay mắc phải: Viết $$680\text{g} = 6,8\text{kg}$$.
Sự thật là: $$680\text{g}$$ còn chưa được 1 ki-lô-gam nào cả, nên phần nguyên phải là 0.
✅ Sửa lại cho đúng: $$680\text{g} = 0,680\text{kg}$$ hay $$0,68\text{kg}$$.
Bài 1: $$4\text{kg } 250\text{g} = \dots \text{kg}$$
$$4,250\text{kg}$$ hoặc $$4,25\text{kg}$$
Bài 2: $$5\text{g} = \dots \text{kg}$$
$$0,005\text{kg}$$ (Vì gam kém kg 1000 lần)
Bài 3: $$3\text{tạ } 5\text{kg} = \dots \text{tạ}$$
$$3,05\text{tạ}$$ (Vì kg kém tạ 100 lần, 5kg = 5/100 tạ = 0,05 tạ)
Bài 1: Sắp xếp các số đo sau theo thứ tự từ lớn đến bé:
$$1,25\text{tấn} \quad ; \quad 1\text{tấn } 249\text{kg} \quad ; \quad 13\text{tạ}$$
Đầu tiên, đổi hết về tấn: $$1\text{tấn } 249\text{kg} = 1,249\text{tấn}$$.
$$13\text{tạ} = 1,3\text{tấn}$$.
Bây giờ so sánh: $$1,3\text{tấn} > 1,25\text{tấn} > 1,249\text{tấn}$$
Đáp án: $$13\text{tạ} > 1,25\text{tấn} > 1\text{tấn } 249\text{kg}$$
Bài 2: Mẹ mua 2,5kg gạo và 800g thịt. Hỏi mẹ đã mua tất cả bao nhiêu ki-lô-gam gạo và thịt?
Đổi đơn vị thịt: $$800\text{g} = 0,8\text{kg}$$.
Thực hiện phép cộng: $$2,5 + 0,8 = 3,3\text{kg}$$.
Đáp án: Mẹ đã mua tất cả 3,3 ki-lô-gam.
Bài 3: Một con voi nặng 2,8 tấn. Một con hà mã nặng 15 tạ. Hỏi con voi nặng hơn con hà mã bao nhiêu ki-lô-gam?
Đổi cả hai về kg:
$$2,8\text{tấn} = 2800\text{kg}$$
$$15\text{tạ} = 1500\text{kg}$$
Thực hiện phép trừ: $$2800 - 1500 = 1300\text{kg}$$
Đáp án: Con voi nặng hơn con hà mã 1300 ki-lô-gam.